Συνέντευξη: Πούλιος Ηλίας, Πρόεδρος του Σωματείου Ψυκτικών Τρικάλων

Με κοινή φωνή για το μέλλον του κλάδου

Το επάγγελμα του Ψυκτικού βρίσκεται σε μια περίοδο σημαντικών αλλαγών, καθώς η τεχνολογική εξέλιξη, τα νέα ψυκτικά μέσα, η ενεργειακή μετάβαση και οι αυξανόμενες νομοθετικές απαιτήσεις διαμορφώνουν μια νέα πραγματικότητα.

Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, ο ρόλος των επαγγελματικών Σωματείων γίνεται ακόμη πιο σημαντικός, ως φορέων εκπροσώπησης, ενημέρωσης και συλλογικής διεκδίκησης.

Με αφορμή τις προκλήσεις του σήμερα και τις προοπτικές του αύριο, συζητάμε με τον κ. Ηλία Πούλιο Πρόεδρο του Σωματείου Ψυκτικών Τρικάλων, για τις ανάγκες των επαγγελματιών, τον ρόλο του Σωματείου και τις αλλαγές που διαμορφώνουν το μέλλον του κλάδου.

Συνέντευξη στην Όλγα Βρυώνη

Ο ρόλος και η πραγματικότητα του Σωματείου

Ποιος είναι σήμερα ο ρόλος του Σωματείου και ποια θεωρείτε ότι είναι η μεγαλύτερη ευθύνη του απέναντι στους επαγγελματίες Ψυκτικούς της περιοχής;

Ο ρόλος του Σωματείου είναι ιδιαίτερα σημαντικός για την προάσπιση των συμφερόντων των Επαγγελματιών Ψυκτικών, τη διασφάλιση της νομιμότητας και την αναβάθμιση της ποιότητας του επαγγέλματος.

Αποτελεί τη συλλογική φωνή των επαγγελματιών και τον συνδετικό κρίκο με τα Υπουργεία, τις δημόσιες υπηρεσίες, τους αρμόδιους φορείς και τις άλλες επαγγελματικές οργανώσεις. Μέσα από αυτή την εκπροσώπηση μπορεί να αναδεικνύει τα προβλήματα του κλάδου και να διεκδικεί λύσεις.

Η μεγαλύτερη ευθύνη του, κατά τη γνώμη μου, είναι να βρίσκεται ουσιαστικά δίπλα στα μέλη του. Να τα υποστηρίζει και να τα καθοδηγεί μέσα από σωστή και έγκαιρη ενημέρωση, επιμόρφωση και κατάρτιση, ώστε να μπορούν να ανταποκρίνονται στις συνεχώς μεταβαλλόμενες απαιτήσεις του επαγγέλματος.

Ένα Σωματείο πρέπει τελικά να δίνει στον Επαγγελματία Ψυκτικό τη στήριξη και τη φωνή που χρειάζεται για να εργάζεται με συνέπεια, ασφάλεια και αξιοπρέπεια.

Ποια είναι τα σημαντικότερα προβλήματα που αντιμετωπίζουν σήμερα οι επαγγελματίες του κλάδου και σε ποια από αυτά μπορεί να παρέμβει ουσιαστικά το Σωματείο;

 Υπάρχουν αρκετά σοβαρά προβλήματα. Ένα από τα σημαντικότερα είναι η δραστηριοποίηση παράνομων ή μη αδειούχων ψυκτικών, η οποία δημιουργεί συνθήκες αθέμιτου ανταγωνισμού και ταυτόχρονα δημιουργεί ζητήματα ποιότητας και ασφάλειας.

Στα προβλήματα αυτά προστίθενται οι χαμηλές τιμές στην αγορά, η υπερβολική γραφειοκρατία, οι συνεχώς αυξανόμενες υποχρεώσεις, καθώς και οι καθυστερήσεις ή τα προβλήματα που παρουσιάζονται στις επαγγελματικές άδειες.

Δεν πρέπει επίσης να παραβλέπουμε τις δύσκολες και πολλές φορές επικίνδυνες συνθήκες εργασίας του Ψυκτικού. Η ασφάλεια στην εργασία είναι ένα ζήτημα που χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή.

Το Σωματείο δεν μπορεί να λύσει μόνο του όλα αυτά τα προβλήματα. Μπορεί όμως να τα καταγράφει και να τα αναδεικνύει, να εκπροσωπεί τους επαγγελματίες, να παρεμβαίνει στις αρμόδιες αρχές και να οργανώνει συλλογικές διεκδικήσεις. Η ουσιαστική παρέμβαση ξεκινά από τη σωστή καταγραφή του προβλήματος και καταλήγει σε συγκεκριμένες προτάσεις και διεκδικήσεις.

Πόσο σημαντική είναι η συμμετοχή των μελών στη λειτουργία του Σωματείου και τι θα μπορούσε να γίνει ώστε η συμμετοχή τους να είναι πιο ουσιαστική και ενεργή;

 Η ενεργή συμμετοχή των μελών είναι απαραίτητη για να γίνει ένα Σωματείο πραγματικά δυνατό και αποτελεσματικό. Όσο περισσότερα μέλη συμμετέχουν, τόσο μεγαλύτερη είναι η δύναμη και η αντιπροσωπευτικότητά του.

Το Σωματείο δεν μπορεί να λειτουργεί μόνο μέσα από το Διοικητικό Συμβούλιο. Πρέπει να ακούει τους ίδιους τους Ψυκτικούς, να γνωρίζει τα πραγματικά προβλήματα που αντιμετωπίζουν καθημερινά και να τους δίνει τη δυνατότητα να συμμετέχουν στις αποφάσεις και στις δράσεις του.

Χρειάζεται καλύτερη και πιο άμεση επικοινωνία με τα μέλη, τακτική ενημέρωση και περισσότερες ευκαιρίες για διάλογο και συμμετοχή. Κάθε επαγγελματίας πρέπει να αισθάνεται ότι η παρουσία και η άποψή του έχουν αξία.

Ένα δυνατό Σωματείο δεν είναι μόνο το Διοικητικό Συμβούλιο. Είναι όλα τα μέλη του.

Ενότητα και συλλογική εκπροσώπηση

Πώς μπορεί ένα Σωματείο να διαχειρίζεται διαφορετικές απόψεις και αντιθέσεις μεταξύ των μελών, χωρίς να χάνεται ο κοινός στόχος και η αποτελεσματικότητα της συλλογικής δράσης;

Αυτό είναι ένα από τα σημαντικότερα θέματα για τη λειτουργία ενός Σωματείου. Οι διαφορετικές απόψεις δεν είναι πρόβλημα από μόνες τους. Πρόβλημα γίνεται όταν η διαφωνία οδηγεί σε προσωπικές αντιπαραθέσεις και διχασμό.

Η σωστή προσέγγιση, κατά τη γνώμη μου, είναι: διαφορετικές απόψεις, κοινός στόχος.

Σε ένα δημοκρατικό και ζωντανό Σωματείο είναι φυσιολογικό να υπάρχουν διαφορετικές απόψεις. Η διαφορετικότητα δεν πρέπει να μας χωρίζει. Μπορεί να γίνει δύναμη, όταν υπάρχει διάλογος, σεβασμός και διάθεση συνεργασίας.

Θέλουμε κάθε μέλος να έχει τη δυνατότητα να εκφράζει ελεύθερα την άποψή του και να ακούγεται με σεβασμό. Οι διαφωνίες πρέπει να αντιμετωπίζονται με επιχειρήματα και όχι με προσωπικές αντιπαραθέσεις.

Στόχος μας δεν είναι να συμφωνούμε όλοι σε όλα. Στόχος είναι να βρίσκουμε, μέσα από τον διάλογο, τον καλύτερο δρόμο για τον κλάδο και να διατηρούμε ενωμένο τον κοινό μας στόχο. Άλλωστε, ένα Σωματείο γίνεται πραγματικά ισχυρό όταν μπορεί να συνθέτει διαφορετικές απόψεις και να τις μετατρέπει σε δημιουργική συλλογική δράση.

Ποια είναι τα βασικά οφέλη που μπορεί να έχει ένας επαγγελματίας από την ενεργή συμμετοχή του στο Σωματείο; Τι θα λέγατε σε έναν συνάδελφο που θεωρεί ότι «τίποτα δεν αλλάζει» μέσα από τη συλλογική δράση;

Η συμμετοχή ενός επαγγελματία Ψυκτικού στο Σωματείο δεν πρέπει να είναι απλώς μια συνδρομή. Πρέπει να του προσφέρει πραγματική αξία, ενημέρωση, υποστήριξη και τη δυνατότητα να έχει λόγο στα θέματα που αφορούν το επάγγελμά του.

Το σημαντικότερο όφελος είναι η συλλογική δύναμη. Ένας επαγγελματίας μόνος του έχει περιορισμένες δυνατότητες παρέμβασης. Όταν όμως οι επαγγελματίες ενώνονται και εκφράζονται συλλογικά, η φωνή τους γίνεται πιο δυνατή απέναντι στους αρμόδιους φορείς.

Παράλληλα, το Σωματείο μπορεί να στηρίζει τα μέλη του σε θέματα που αφορούν τις άδειες, τις πιστοποιήσεις, τη νομοθεσία και τις επαγγελματικές τους υποχρεώσεις, αλλά και να τους παρέχει ενημέρωση και επιμόρφωση.

Σε έναν συνάδελφο που λέει «τίποτα δεν αλλάζει», θα του έλεγα κάτι πολύ απλό: ένας Ψυκτικός μόνος του αντιμετωπίζει ένα πρόβλημα, όλοι οι ψυκτικοί μαζί μπορούν να διεκδικήσουν τη λύση του.

Μπορεί η συλλογική προσπάθεια να μην φέρνει πάντα άμεσα αποτελέσματα, όμως χωρίς συμμετοχή και διεκδίκηση είναι πολύ δύσκολο να υπάρξουν ουσιαστικές αλλαγές.

Πόσο σημαντική είναι η συνεργασία του Σωματείου με την Ομοσπονδία, τις αρμόδιες υπηρεσίες και την Πολιτεία;

Είναι απολύτως απαραίτητη, γιατί πολλά από τα προβλήματα του κλάδου δεν μπορούν να αντιμετωπιστούν μόνο σε τοπικό επίπεδο.

Η συνεργασία με την Ομοσπονδία δίνει τη δυνατότητα να μεταφέρονται τα προβλήματα και οι ανάγκες των επαγγελματιών από το τοπικό επίπεδο σε πανελλαδικό επίπεδο. Έτσι μπορεί να υπάρχει καλύτερος συντονισμός και κοινή γραμμή στις διεκδικήσεις.

Παράλληλα, το Σωματείο πρέπει να έχει ουσιαστικό διάλογο με τις αρμόδιες υπηρεσίες και την Πολιτεία. Οι επαγγελματίες του κλάδου πρέπει να έχουν παρουσία εκεί όπου λαμβάνονται οι αποφάσεις που επηρεάζουν την καθημερινή τους εργασία.

Πιστεύω ότι η συνεργασία σε όλα τα επίπεδα είναι απαραίτητη. Το Σωματείο γνωρίζει τα προβλήματα από κοντά, η Ομοσπονδία μπορεί να τα αναδείξει σε πανελλαδικό επίπεδο και, μέσα από τον διάλογο με την Πολιτεία, μπορούμε να διεκδικούμε πιο αποτελεσματικά λύσεις.

Οι αλλαγές και οι προκλήσεις του κλάδου

Πώς επηρεάζουν τον επαγγελματία Ψυκτικό οι νέες τεχνολογίες, η ενεργειακή μετάβαση, τα νέα ψυκτικά μέσα και οι αυξημένες απαιτήσεις κατάρτισης;

Ο κλάδος της ψύξης και του κλιματισμού βρίσκεται μπροστά σε μια από τις μεγαλύτερες τεχνολογικές και νομοθετικές αλλαγές της ιστορίας του.

Η ενεργειακή μετάβαση, τα νέα ψυκτικά μέσα, οι απαιτήσεις για την προστασία του περιβάλλοντος και οι συνεχείς αλλαγές στη νομοθεσία δημιουργούν ένα νέο τοπίο για τον Επαγγελματία Ψυκτικό.

Ο παραδοσιακός ρόλος του ψυκτικού αλλάζει. Σήμερα δεν αρκούν μόνο η εμπειρία και η πρακτική γνώση. Χρειάζονται εξειδικευμένες γνώσεις, πιστοποιήσεις και σύγχρονος εξοπλισμός, ώστε ο επαγγελματίας να μπορεί να εργάζεται με ασφάλεια και να ανταποκρίνεται στις νέες τεχνολογίες.

Θα έλεγα ότι υπάρχουν τρεις βασικοί πυλώνες που καθορίζουν το μέλλον του επαγγέλματος: ενέργεια, τεχνολογία και κατάρτιση.

Οι αλλαγές αυτές δεν είναι θεωρητικές. Επηρεάζουν ήδη την καθημερινότητα του Ψυκτικού, τον εξοπλισμό που χρησιμοποιεί, τις γνώσεις και τις πιστοποιήσεις που χρειάζεται και, τελικά, την ίδια την επαγγελματική του πορεία.

Πιστεύετε ότι οι επαγγελματίες του κλάδου είναι επαρκώς ενημερωμένοι και προετοιμασμένοι για αυτές τις αλλαγές; Ποιον ρόλο μπορεί να παίξει το Σωματείο;

Οι Επαγγελματίες Ψυκτικοί βρίσκονται σε μια συνεχή διαδικασία ενημέρωσης και προσαρμογής. Ωστόσο, οι αλλαγές είναι τόσο γρήγορες και πολλές, ώστε υπάρχει ανάγκη για ακόμη πιο οργανωμένη και άμεση ενημέρωση.

Ιδιαίτερα όσοι δεν έχουν εύκολη πρόσβαση σε οργανωμένους φορείς ενημέρωσης μπορεί να δυσκολεύονται να παρακολουθήσουν έγκαιρα τις νέες απαιτήσεις, τις πιστοποιήσεις και τις υποχρεώσεις που προκύπτουν.

Εδώ ο ρόλος του Σωματείου είναι σημαντικός. Χρειάζεται να οργανώνει σεμινάρια και ημερίδες, να παρέχει τεχνική ενημέρωση και να καθοδηγεί τα μέλη του σε θέματα γραφειοκρατίας, φορολογικών και αναπτυξιακών προγραμμάτων.

Παράλληλα, θεωρώ σημαντική την ενημέρωση του καταναλωτικού κοινού για τη σημασία της επιλογής αδειούχου και πιστοποιημένου επαγγελματία. Αυτό προστατεύει τόσο τον καταναλωτή όσο και τους επαγγελματίες που εργάζονται νόμιμα και επενδύουν στην εκπαίδευση και στον εξοπλισμό τους.

Τι χρειάζεται να αλλάξει ή να βελτιωθεί στον τρόπο με τον οποίο εκπροσωπείται σήμερα ο κλάδος;

Πιστεύω ότι η εκπροσώπηση του κλάδου χρειάζεται να περάσει από ένα περισσότερο παραδοσιακό μοντέλο σε μια σύγχρονη, τεχνοκρατική και εξωστρεφή προσέγγιση.

Τα Σωματεία δεν πρέπει απλώς να καταγράφουν τα προβλήματα. Χρειάζεται να μπορούν να τα τεκμηριώνουν, να καταθέτουν συγκεκριμένες προτάσεις και να παρεμβαίνουν έγκαιρα.

Θα ήταν ιδιαίτερα χρήσιμο να υπάρχει πρόσβαση των μελών σε εξειδικευμένη τεχνική και νομική υποστήριξη, ώστε οι επαγγελματίες να μπορούν να παίρνουν έγκυρες απαντήσεις στα ζητήματα που τους απασχολούν.

Εξίσου σημαντική είναι η προληπτική παρέμβαση. Δεν θα πρέπει να περιμένουμε να ψηφιστεί ένας νόμος ή να εκδοθεί μια υπουργική απόφαση που δημιουργεί προβλήματα και μετά να αντιδρούμε. Το Σωματείο, σε συνεργασία με την Ομοσπονδία και τους αρμόδιους φορείς, πρέπει να παρακολουθεί τις εξελίξεις, να καταθέτει έγκαιρα τις προτάσεις του και να συμμετέχει στον διάλογο πριν από τη λήψη των αποφάσεων.

Αυτό είναι, κατά τη γνώμη μου, το ζητούμενο για μια σύγχρονη εκπροσώπηση: να μην περιορίζεται στην αντίδραση όταν δημιουργείται ένα πρόβλημα, αλλά να συμμετέχει ενεργά στη διαμόρφωση των λύσεων.

Το σχέδιο για το αύριο

Ποιοι είναι οι άμεσοι στόχοι του Διοικητικού Συμβουλίου για το επόμενο διάστημα;

Ένας από τους βασικούς στόχους μας είναι να βοηθήσουμε τους επαγγελματίες να ανταποκριθούν στις νέες απαιτήσεις που δημιουργούνται από τα νέα ψυκτικά μέσα και τις τεχνολογικές και νομοθετικές αλλαγές.

Θα θέλαμε να προχωρήσουμε, μέσα από συνεργασίες με ΚΕΚ, εκπαιδευτικούς φορείς και πολυτεχνικές σχολές, σε οργανωμένα προγράμματα εκπαίδευσης και πιστοποίησης.

Παράλληλα, θεωρούμε απαραίτητη την αντιμετώπιση του αθέμιτου ανταγωνισμού και της παράνομης δραστηριότητας. Ένα σύγχρονο ψηφιακό μητρώο επαγγελματιών θα μπορούσε να συμβάλει στην καλύτερη οργάνωση και στον αποτελεσματικότερο έλεγχο της αγοράς.

Ένας ακόμη στόχος είναι η στήριξη των επιχειρήσεων του κλάδου. Η άμεση ενημέρωση των επαγγελματιών για χρηματοδοτικά και αναπτυξιακά προγράμματα, μέσα από συνεργασίες με εξειδικευμένους συμβούλους, μπορεί να βοηθήσει στην ανάπτυξη και στην ενίσχυση της ρευστότητας των επιχειρήσεων.

Αν κοιτάξουμε πέντε χρόνια μπροστά, πώς θα θέλατε να έχει εξελιχθεί το Σωματείο;

Κοιτάζοντας μέχρι το 2031, θα ήθελα να δω ένα Σωματείο σύγχρονο, ισχυρό, εξωστρεφές και οικονομικά αυτόνομο, με ουσιαστικό θεσμικό ρόλο και πραγματική αξία για τον Επαγγελματία Ψυκτικό.

Θα ήθελα να έχει αναπτύξει ένα ολοκληρωμένο σύστημα εκπαίδευσης και επιμόρφωσης, μέσα από συνεργασίες με εκπαιδευτικούς και τεχνικούς φορείς, ώστε να μπορεί να στηρίζει τα μέλη του στις νέες τεχνολογίες και στις απαιτήσεις του επαγγέλματος.

Παράλληλα, θα ήθελα να έχει αποκτήσει μεγαλύτερη θεσμική παρουσία και να συμμετέχει ενεργά στον διάλογο για τις αποφάσεις που αφορούν τον κλάδο.

Αν σε πέντε χρόνια έχουμε περισσότερα ενεργά μέλη, καλύτερη εκπαίδευση, ισχυρότερη εκπροσώπηση, μεγαλύτερη οικονομική αυτονομία και ένα πιο οργανωμένο επαγγελματικό περιβάλλον, τότε θα μπορούμε να πούμε ότι έχουμε κάνει ένα σημαντικό βήμα μπροστά.

Κλείνοντας, ποια θα θέλατε να είναι η μία προτεραιότητα που θα αποτελούσε κοινό σημείο αναφοράς για όλους τους επαγγελματίες Ψυκτικούς;

Αν έπρεπε να θέσω μία και μόνο προτεραιότητα, θα ήταν η ουσιαστική κατοχύρωση και αναβάθμιση του Επαγγέλματος του Ψυκτικού.

Αυτό, κατά τη γνώμη μου, περνά μέσα από ένα σύγχρονο και αξιόπιστο σύστημα ψηφιακής πιστοποίησης, την καλύτερη οργάνωση και τον έλεγχο της αγοράς και, κυρίως, την ενίσχυση της αξίας του νόμιμου και καταρτισμένου επαγγελματία.

Δεν μιλάμε απλώς για περισσότερους ελέγχους ή περισσότερες υποχρεώσεις. Μιλάμε για ένα πλαίσιο που θα προστατεύει τον επαγγελματία που έχει επενδύσει στην εκπαίδευση, στις πιστοποιήσεις και στον εξοπλισμό του και, παράλληλα, θα προστατεύει τον καταναλωτή.

Πιστεύω ότι αυτό μπορεί να αποτελέσει ένα κοινό σημείο αναφοράς για όλους μας. Γιατί όταν υπάρχει ένα ισχυρό και οργανωμένο επαγγελματικό πλαίσιο, ο καθένας δεν χρειάζεται να αντιμετωπίζει μόνος του τις προκλήσεις.

Το ζητούμενο είναι ένα Σωματείο δυνατό, σύγχρονο και ενωμένο, που θα προστατεύει το επάγγελμα και θα δημιουργεί προοπτική για τον Επαγγελματία Ψυκτικό του σήμερα και του αύριο.

Σας ευχαριστώ θερμά για την πρόσκληση και για την πολύ ενδιαφέρουσα συζήτηση. Ελπίζω μέσα από αυτή τη συνέντευξη να αναδείξαμε όχι μόνο τα προβλήματα και τις προκλήσεις που αντιμετωπίζει σήμερα ο κλάδος, αλλά κυρίως τη δυναμική που έχουμε όταν οι επαγγελματίες ψυκτικοί συνεργάζονται, συμμετέχουν και διεκδικούν συλλογικά.

Το μέλλον του επαγγέλματός μας είναι υπόθεση όλων μας.

Κύριε Πρόεδρε, σας ευχαριστώ για τον χρόνο σας και για τις ουσιαστικές απόψεις που μοιραστήκατε μαζί μας. Η συζήτησή μας ανέδειξε τη σημασία της συλλογικής δράσης, της συνεργασίας και της ενεργού συμμετοχής για ένα πιο δυνατό και σύγχρονο επάγγελμα.

Σας εύχομαι καλή δύναμη στο έργο σας και κάθε επιτυχία στην προσπάθεια για την ενίσχυση και την πρόοδο του κλάδου των Ψυκτικών.